Naar de inhoud

Wanneer mag een Spaanse vennootschap het verlies op een vordering op een groepsmaatschappij in faillissement boeken en aftrekken voor de vennootschapsbelasting?

Gecontroleerd door Toni Faura · Laatst bijgewerkt:

In het kort. Boekhoudkundig wordt de waardevermindering van een vordering op een groepsmaatschappij geboekt zodra er objectief bewijs van wanbetaling is, uiterlijk bij de faillietverklaring (concurso de acreedores). Fiscaal is ze, als verbonden partij, pas aftrekbaar in het tijdvak bij de afsluiting waarvan de rechter de liquidatiefase al heeft geopend (art. 13.1 LIS); daarvoor wordt een positieve correctie gemaakt.

Wanneer een vennootschap een vordering heeft (een lening of een ongedekte handelsvordering) op een andere vennootschap van haar groep die zich in een Spaanse insolventieprocedure (concurso de acreedores) bevindt en wordt geliquideerd, moeten twee momenten worden onderscheiden: wanneer het verlies in de boekhouding wordt verwerkt en wanneer het aftrekbaar is voor de Spaanse vennootschapsbelasting (Impuesto sobre Sociedades). Die hoeven niet samen te vallen.

Boekhouding: wanneer de waardevermindering boeken

Volgens verwerkings- en waarderingsregel 9 van het Spaanse rekeningstelsel (Plan General de Contabilidad), zoals gewijzigd bij Real Decreto 1/2021, moet de waarde van de vordering worden gecorrigeerd, minstens bij de jaarafsluiting, zodra er objectief bewijs is dat ze niet volledig zal worden geïnd. De insolventie van de debiteur is een duidelijk voorbeeld. Het is geen keuze: als het bewijs er is, is de waardevermindering verplicht.

  • Vóór de insolventieprocedure: als al bekend was dat de debiteur niet levensvatbaar was, had de waardevermindering toen moeten worden geboekt.
  • Bij de faillietverklaring: het bewijs is duidelijk, uiterlijk op dat moment.
  • Bij de beschikking tot liquidatie (auto de liquidación): de schatting wordt herzien aan de hand van de inventaris en het verslag van de curator.

Het bedrag is het verschil tussen de boekwaarde en de contante waarde van wat men werkelijk verwacht te ontvangen. Vorderingen van groepsmaatschappijen staan in de Spaanse procedure doorgaans achtergesteld. Bij een liquidatie zonder voldoende activa wordt daarom meestal 100 % of bijna alles afgewaardeerd. Wordt de beschikking na de jaarafsluiting maar vóór het opmaken van de jaarrekening gegeven, dan bestond het risico al bij de afsluiting en moet het in dat boekjaar worden verwerkt.

Vennootschapsbelasting: wanneer is het aftrekbaar

Artikel 13.1 van Wet 27/2014 op de vennootschapsbelasting (LIS) staat waardeverminderingen op vorderingen toe wanneer de debiteur op het moment dat de belasting verschuldigd wordt, failliet is verklaard. Het sluit echter vorderingen op verbonden partijen uit, zoals vennootschappen van dezelfde groep. De uitzondering geldt als die in een insolventieprocedure zitten en de rechter de liquidatiefase heeft geopend. Daaruit volgt:

  • Alleen de faillietverklaring is niet voldoende voor aftrek.
  • Beide voorwaarden moeten vervuld zijn bij de afsluiting van het belastingtijdvak (31 december als dit samenvalt met het kalenderjaar).
  • Eerder geboekte bedragen worden bij de belastbare grondslag opgeteld via een positieve correctie (ajuste positivo) en later afgetrokken via een negatieve correctie (ajuste negativo) in het tijdvak waarin aan de voorwaarde is voldaan.

Wordt de liquidatiebeschikking in januari van het volgende jaar gegeven, dan komt de negatieve correctie in de aangifte van dat jaar, ook al staat de kost in de jaarrekening van het vorige jaar. Bovendien geldt: zonder boeking in de winst-en-verliesrekening geen aftrekbare kost (art. 11.3 LIS). Bij een late boeking moet worden nagegaan dat dit niet tot een lagere belasting leidt en dat het betrokken jaar niet verjaard is.

Andere aandachtspunten

  • Definitieve afboeking: wanneer het recht op betaling vervalt, meestal bij afsluiting van de procedure, wordt de vordering afgeboekt tegen de reeds geboekte waardevermindering. Geen bijkomend fiscaal effect, tenzij er iets is ontvangen.
  • Ontvangsten tijdens de liquidatie: de terugname van de waardevermindering is belast in het tijdvak waarin ze plaatsvindt (art. 11.6 LIS).
  • Insolventie zonder liquidatie: eindigt de procedure zonder opening van de liquidatie, dan is niet voldaan aan de uitzondering van art. 13.1 LIS. Toch aanvaardt de Spaanse belastingdienst (Dirección General de Tributos) de aftrek van het verlies bij afboeking van de vordering door de opheffing van de debiteur.
  • 70 %-grens: die geldt niet, want ze betreft waardeverminderingen op niet-verbonden debiteurs.
  • Fiscale eenheid (consolidación fiscal): als beide vennootschappen tot dezelfde fiscale groep behoren, treedt de failliete vennootschap uit, en moeten openstaande eliminaties worden herzien.
  • Handelsvordering: controleer tijdig of de maatstaf van heffing voor de Spaanse btw (IVA) kan worden gecorrigeerd, want de termijn is kort.

De datum van de beschikking tot opening van de liquidatie is het sleutelgegeven om te bepalen in welk jaar het verlies aftrekbaar is.

Bijbehorende dienst: Vennootschapsbelasting en jaarrekening in Spanje

Zullen wij uw situatie bekijken?

Ik heb interesse

Gerelateerde vragen

← Alle vragen bekijken

Disclaimer. Deze vragen en antwoorden zijn opgesteld op basis van concrete gevallen die niet algemeen toepasbaar hoeven te zijn. Neem voor persoonlijk advies contact met ons op: de antwoorden zijn mogelijk niet van toepassing op uw situatie en kunnen leiden tot een nadelig of onrechtmatig resultaat. Het bedrijf is niet aansprakelijk voor de inhoud van deze vragen en antwoorden, omdat elke beslissing een fiscale analyse van het specifieke geval vereist.

Tijd om kennis te maken

Neem contact met ons op; wij antwoorden binnen 24 uur